SLAU in oktober

Voor Russische poëzie is het altijd het juiste moment – maar zeker in oktober, als de bladeren gaan vallen en de melancholie meedogenloos toeslaat. 'Wij Russen zijn al eeuwen verliefd op Poesjkin', schrijft de Georgisch-Russische schilderes/poëzievertaalster Nina Targan Mouravi in haar prachtige en alom geprezen bundel Rusland – Lethe -Lorelei., haar uiterst persoonlijke rondgang door de Russische poëzie van de laatste 200 jaar, waarin zij gedichten vertaalde van onder andere Achmatova, Pasternak en Mandelstam. Nina Targan Mouravi is niet alleen een goed vertaalster, zij is ook een begenadigde voordrachtskunstenaar, die elke dichter zijn eigen stem weet te geven. Zanger/gitarist Vincent Klos vertolkt de eveneens door haar vertaalde balladen van Boelat Okoedzjava – net als Targan Mouravi een Moskoviet van Georgische origine – die zij in Moskou nog heeft gekend: 'Hij was klein als een krekel, met borstelige wenkbrauwen en snor en een grote bril, en maakte altijd een geïrriteerde indruk – totdat je hem hoorde zingen.' Na een boek met haar vertalingen van Fjodor Tjoettsjev – een van de grote favorieten van Karel van het Reve – bereidt zij nu een uitgave voor van de poëzie van Osip Mandelstam. Op deze avond krijgen de bezoekers van Café van Wegen daar een exclusief voorproefje van te horen.

Anne Stoffel ontving – onder andere vanwege haar schitterende vertalingen van de gedichten van Marina Tsvetajeva, gebundeld in die 'dikke Tsvetajeva', verschenen in de Russische bibliotheek van Van Oorschot – de Aleida G. Schotprijs. Zij geldt als een van de beste poëzievertalers in het Nederlandse taalgebied en vertaalde ook de – onterecht vrij onbekend gebleven – poëzie van Vladimir Nabokov, evenals de verzen van de onlangs jong gestorven 'poète maudit' Boris Ryszkin. Anne Stoffel vertaalt uitermate strak en precies – en toch poëtisch. Eén enkel gedicht van Tsvetajeva durfde zij niet aan – en laat nu net dat ene gedicht vertaald zijn door Nina Targan Mouravi! En zo zal deze avond ook een spannende ontmoeting worden van twee totaal verschillende vertaalstijlen: een duet van bravoure en precisie.

De Oekraïens-Canadese dichteres Anna Arov, redactielid van de Slau, en opgegroeid in de voormalige Sovjet-Unie, zal in een entre-acte haar eigen poëtische reflectie op Rusland laten horen.

De Schrijver als Lezer – Eva Maria Staal over Bordewijk

dinsdag 9 oktober, 20.00 uur – Senaatszaal van het Academiegebouw – Domplein 29 – ism Studium Generale – toegang gratis

Afgelopen voorjaar verscheen de sprankelende debuutroman van Eva Maria Staal, Probeer het mortuarium, die zich afspeelt in de wereld van de internationale wapenhandel – een onderwerp waarin de schrijfster zich behoorlijk thuis lijkt te voelen. Het boek werd meteen herdrukt, kreeg lovende kritieken en werd bekroond met de Schaduwprijs voor het beste debuut op het gebied van het spannende boek. Maar vrees niet: het is ook puur literatuur..'Wat een proza!' riep Ed van Eeden verrukt uit, toen hij haar hoorde voordragen. 'Van die vrouw wil ik meer horen.'

Eva Maria Staal spreekt over de twee grote klassieke boeken van Bordewijk die allebei hard en rauw zijn: Karakter en Bint.

Het programma ziet er verder als volgt uit:

Dinsdag 6 november: Tom Lanoye over Hugo Claus

Dinsdag 13 november: A.F.Th. van der Heijden over Louis-Ferdinand Céline

De Schrijver als Lezer is een gezamenlijk programma van SLAU en Studium Generale met dank aan het VSBfonds, het Prins Bernhard Cultuurfonds, het LIRA Fonds en het Utrechts Universiteitsfonds.

De Schrijver als Lezer – Manon Uphoff over Yukio Mishima

dinsdag 16 oktober, 20.00 uur – Senaatszaal van het Academiegebouw – Domplein 29 – ism Studium Generale – toegang gratis

Yukio Mishima (1925-1870): misschien wel een van de meest legendarische schrijvers van de twintigste eeuw. Sinds hij op 25 november 1970 de klassieke rituele zelfmoord van de samoerai pleegde, de seppuku – is hij eigenlijk nooit uit de aandacht geraakt. Zijn romans worden nog steeds in veel talen gelezen en ook zijn toneelwerk staat nog steeds volop in de belangstelling. Zo programmeerde Toneelgroep Amsterdam dit voorjaar zijn toneelstuk over de zes vrouwen van De Sade – en ja, daar zijn we al aan de eerste link met Manon Uphoff, want zij geldt als de grote kenner van De Sade in Nederland en mocht de voorstelling dan ook komen toelichten. Lichamelijke wreedheid en pijn komen vaak voor in Uphoffs werk: dit voorjaar was een gezelschap Spaanstalige auteurs bij een internationale schrijversbijeenkomst in het Utrechtse Istituto Cervantes diep onder de indruk van een ultrakort en zeer schokkend verhaal van haar hand, waarin lichamelijke verminking een hoofdrol speelt. Bij die gelegenheid zegde ze ook toe vanavond over Mishima te spreken. Alles hangt met alles samen.

De Schrijver als Lezer – Désanne van Brederode over Graham Greene

dinsdag 23 oktober, 20.00 uur – Senaatszaal van het Academiegebouw – Domplein 29 – ism Studium Generale – toegang gratis

Met Graham Greene heeft Désanne van Brederode de katholieke achtergrond gemeen – en ook het felle maatschappelijk engagement. Niet alleen is ze een van de vaste columnisten van het televisieprogramma Buitenhof, ze schreef dit jaar ook het essay voor de maand van de filosofie, Brief aan een gelukzoeker, waarzin ze zich probeert te verplaatsen in de positie van een 'economische vluchteling' die in Nederland aankomt. Vorig jaar kwam ze met het pamflet Modern dédain, een snedige ontleding van de afkeer van geestelijke verdieping die kenmerkend lijkt te zijn voor het huidige tijdsgewricht.Vier romans verschenen inmiddels: haar eersteling, gepubliceerd op 24-jarige leeftijd, Ave Verum Corpus / Gegroet Waarlijk Lichaam is doortrokken van haar katholieke jeugd en trok sterk de aandacht door de intense vermenging van religie en seksualiteit. Haar romans worden vaak gezien als typische ideeënromans die men eerder leest vanwege de rijkdom aan levensbeschouwelijke inhoud dan om een pittig plot à la Graham Greene. Dit jaar verscheen de kloeke roman Hart in hart, die wel getypeerd is als 'liefde in tijden van overspel'. Hoe het nu precies zit tussen Désanne van Brederode en Graham Greene, dat zal zij ons zelf komen vertellen.

De Schrijver als Lezer – Herman Brusselmans over J.D. Salinger

dinsdag 30 oktober, 20.00 uur – Senaatszaal van het Academiegebouw – Domplein 29 – ism Studium Generale – toegang gratis

Vijftig werd hij dit voorjaar – en qua aantal boeken zit hij al boven de veertig. Brusselmans gaat zijn leeftijd dus beslist inhalen. En ja, we weten het: de grote literaire helden van Brusselmans zijn Reve en J.D. Salinger. Men mag rustig aannemen dat vijftig procent van de middelbare scholieren in Nederland en Vlaanderen dit feit feilloos zal kunnen reproduceren. De mysterieuze Salinger van The catcher in the rye en Nine stories, de man die al decennia lang niets meer publiceert – maar vermoedelijk wel gewoon doorschrijft. Het tweede boek van Brusselmans, Prachtige ogen – in 2004 herdrukt als deel twee van het Nieuw Verzameld Werk – is een 'remake' van The catcher in the rye, zoals Brusselmasn zelf stelt: 'Zo het al plagiaat is, is het bewust gedaan. Het is een gimmick. Ik vind dat een goed boek, lees het twee keer per jaar. Op een gegeven moment maakte ik de keuze hetzelfde boek te schrijven, maar dan op mijn manier. Het is niet zonder risico natuurlijk, maar om de critici het gras voor de voeten weg te maaien noem ik het uitdrukkelijk in het boek. Ik heb het in één ruk gedaan, in tien dagen. Dat moet ook, want als je het laat liggen ga je weer bladeren in Salinger. Op een paar godverdommes na had ik ook meteen de definitieve versie.' Maar ook in andere boeken, zoals Ex-minnaar, heeft men sporen van Salinger menen te ontwaren. Over zijn Salin
gerpassie gaat Brusselmans in gesprek met collegafan Ed van Eeden, die een inleiding op het werk van Salinger schreef.

Literaire Utrecht Agenda

De Schrijver als Lezer: Eva Maria Staal over Bordewijk

Dinsdag 9 oktober, 20.00 uur – Senaatszaal van het Academiegebouw – Domplein 29 – toegang gratis

Salon Saffier: Jootje de muze – Martinus Nijhoffs jaren in Utrecht

Vrijdag 12 en zaterdag 13: 20.15 en zondag 14 oktober: 15.00 – Herenhofje, poortje tussen Herenstraat 27 en 33 – reserveren: 030 – 6701020 – www.salonsaffier.nl – toegang: 12,50

Lezing over de dichter Nijhoff en zijn Utrechtse vriendenkring, met name zijn 'muze' Josine van Dam van Isselt, door Niels Bokhove en voordracht door Boris van den Wijngaard.

Salon Saffier: Nijhoff-wandeling door Niels Bokhove

Zondag 14 oktober, 12.00 – Toegangsprijs voorstelling + wandeling Euro 15.00. Maximale groepsgrootte 20 deelnemers – meer informatie: www.salonsaffier.nl (onderdeel programma)

Bezoekers van de voorstellingen op vrijdag, zaterdag en zondag kunnen deelnemen aan de wandeling.

Woorden bij van Wegen: Russische Avond

Maandag 21 mei, 20.00 – café Van Wegen – Lange Koestraat 15 – toegang gratis, consumptie verplicht

De Schrijver als Lezer: Manon Uphoff over Yukio Mishima

dinsdag 16 oktober, 20.00 uur – Senaatszaal van het Academiegebouw – Domplein 29 – toegang gratis

Theaterrestaurant Zindering: DineZPluZ (Poeziecircus)

Woensdag 17 oktober, 18.30 – Stadsschouwburg – www.poeziecircus.nl – Reserveren noodzakelijk: 030 23 020 23. Diner en voorstelling samen: 37,50

Eva Gerlach en Peter Holvoet Hanssen treden op tijdens Weemoed & Melancholie. Nikki Romijn zingt gedichten van de Zuid-Afrikaanse dichteres Ingrid Jonker.

Selexyz Broese: Miquel Bulnes signeert zijn nieuwe roman Attaque

Donderdag 18 oktober, 12.30 – Selexyz Broese – De Uithof – Heidelberglaan 2 – toegang gratis

Selexyz Broese: Tim Krabbé signeert zijn nieuwe roman Marthe Jacobs

Zaterdag, 20 oktober, 15.00 – Stadhuisbrug 5 – www.selexyx.nl – toegang gratis

De Schrijver als Lezer – Desanne van Brederode over Graham Greene

dinsdag 23 oktober, 20.00 uur – Senaatszaal van het Academiegebouw – Domplein 29 – toegang gratis

Selexyz Broese: Arthur Japin geeft een lezing over zijn nieuwe roman De overgave,

Dinsdag 30 oktober, 19.30 – Stadhuisbrug 5 – reserveren www.selexyz.nl – toegang 7,50.

De Schrijver als Lezer – Herman Brusselmans over J.D. Salinger

dinsdag 30 oktober, 20.00 uur – Aula van het Academiegebouw – Domplein 29 – toegang gratis

Verwacht bij SLAU

Dinsdag 6 november Schrijver als lezer: Tom Lanoye over Hugo Claus

Dinsdag 13 november Schrijver als lezer: A.F.Th van der Heijden over Céline

Maandag 19 november Woorden bij van Wegen: Drie tweede bundels – met Tjitske Jansen, Koos van Zomeren en de Utrechtse straatnieuwsdichters

Zondagmiddag 25 november Sestina en '160' oude en nieuwe poëtische dwangbuizen met '160'- koningin Sofie Cerutti, Onno Kosters en Corry Hogetoorn (onderdeel festival mooie woorden)

Woensdag 12 december Brieven aan Belle door Geert van Istendael en Vrouwkje Tuinman

Donderdag 13 december Belle van Zuylenlezing door Jeanette Winterson

Recent

19 december 2017

Ontvoerd in Irak

Literair Nederland - 10 jaar geleden

18 november 2008

Vochtige streken - Charlotte Roche

Dirty reading: Taboes doorbreken met de botte bijl

Afgelopen september was ik op vakantie in Nederland. Met goede vrienden zaten mijn man en ik aan een grote houten keukentafel, dikke kranten op tafel, tijdschriften, een lekker glas wijn er bij, toastjes met Franse kaas, de kinderen languit op een vloerkleed met een nieuw prentenboek De aap met de blauwe billen. Een tijdelijke verandering van omgeving kan het leven soms zeer genietbaar maken … Het gesprek kwam op een roman die nog niet in Nederland te krijgen was, maar de Duitse schrijfster Charlotte Roche werd desondanks in al dat leesvoer dat daar tussen ons in lag uitgebreid geïnterviewd.

Lees meer