Mischa's spel (en de ondergang van de familie Hillesum) – Jan Willem Regenhardt

Gesignaleerd door de redactie:

De vondst van twee verloren gewaande composities was aanleiding deze biografie te schrijven die vertelt over de ondergang van het wonderkind Mischa (de jongere broer van Etty Hillesum) en zijn familie tijden de tweede wereldoorlog.  

Mischa Hillesum (1920-1943) was een geliefd wonderkind met een engelengezicht. Hij gold als het grootste pianotalent dat Nederland in tijden had voortgebracht. Maar balancerend op de dunne lijn tussen genialiteit en krankzinnigheid leefde hij in een geweldig spanningsveld, en al op jonge leeftijd belandde hij in een psychiatrische inrichting. Daar betoverde hij, tussen de elektroshocks door, medepatienten en medisch personeel met zijn spel.

Tijdens de bezetting schitterde hij – als Joodse musicus verbannen uit het openbare leven – op illegale Zwarte Avonden, maar zijn zuster Etty herkende de tragiek achter de schittering. Zij noteerde in haar beroemde dagboek: ‘Wat doet het er allemaal toe, jouw briljante spel, het verrukte, ook wel zeer sensatiebeluste publiek, zolang er die lijdenstrek is om je vertrokken zwakke mond.’

Willem Andriessen, directeur van het Amsterdams Conservatorium, die hoopte Mischa Hillesum te kunnen behouden voor onze cultuur, stuurde een aanbevelingsbrief naar de bezetter. De grote dirigent Willem Mengelberg deed hetzelfde. Maar Mischa weigerde een uitzonderingspositie en verkoos solidair te zijn met zijn ouders. In september van 1943 werd het hele gezin, inclusief Mischa, weggevoerd om later in de kampen in het oosten te worden vermoord.

Via de werdegang van dit wonderkind – zijn geniale composities, zijn hartstochten en zijn wonderlijke streken, maar ook zijn destructieve escapades en psychoses – belicht Mischa’s spel ook de andere Hillesums, die ieder op hun eigen, begaafde wijze hun leven betekenis gaven.

JanWillem Regenhardt is historicus en publiceerde onder meer de biografie van de verzetsman en kunstenaar Eduard Veterman. Hij werkte mee aan de totstandkoming van de nagelaten geschriften van Etty Hillesum.

Luister hier naar de composities van Mischa Hillesum, uitgevoerd door Marianne Boer.

 

Mischa’s spel (met unieke CD)

Jan Willem regenhardt (met een voorwoord van componist Leo Samama)
Blz: 224
Prijs: 19,95
Verschenen bij Uitgeverij Balans

 

Recent

19 december 2017

Ontvoerd in Irak

Literair Nederland - 10 jaar geleden

03 december 2010

Recensie door: Machiel Jansen
Recensie door Machiel Jansen

Vandaag gaan we knutselen. Wat hebben we nodig? Papier, een schaar, lijm of plakband. Als er kinderen in de buurt zijn, roep ze er dan maar bij, want dit willen ze straks ook kunnen. Voor het papier neem je formaat A3, of je plakt even twee A4-tjes in de lengte aan elkaar. Nu knippen we in de lengte een strook van zo’n 4 à 5 centimeter breed. Maak er maar twee, want we gaan er zo twee experimenten mee doen.

Lees meer